ABD ile İran arasında devam eden çatışmaları sona erdirmeye yönelik diplomatik görüşmelerde kritik bir aşamaya gelindi. Axios’un haberine göre taraflar, savaşı bitirecek ve kapsamlı nükleer müzakerelerin önünü açacak tek sayfalık bir mutabakat metni üzerinde anlaşmaya yaklaştı.
Beyaz Saray kaynaklarına dayandırılan bilgilere göre, iki ülke savaşın sona erdirilmesi ve yeni bir müzakere sürecinin başlatılması amacıyla 14 maddelik bir çerçeve metni üzerinde görüşmeler yürütüyor. Tarafların savaşın başlamasından bu yana anlaşmaya en yakın noktada olduğu, İran’ın kritik maddelere ilişkin yanıtını ise önümüzdeki 48 saat içinde vermesinin beklendiği ifade edildi.
Diplomatik süreçte, ABD Başkanı Donald Trump’ın temsilcileri Steve Witkoff ve damat Jared Kushner ile İranlı yetkililer arasında hem doğrudan temasların hem de arabulucular üzerinden yürütülen görüşmelerin sürdüğü belirtiliyor. Mutabakatın sağlanması halinde savaşın resmen sona erdirilmesi, Hürmüz Boğazı’nın yeniden gemi trafiğine açılması ve yaptırımların kaldırılmasına yönelik 30 günlük ayrıntılı bir müzakere sürecinin başlaması planlanıyor.
ABD ile İran arasında yürütülen görüşmelerde arabuluculuk yapan Pakistan kaynakları da tarafların savaşın sona ermesini sağlayacak mutabakat metni üzerinde uzlaşmaya yaklaştığını doğruladı.
Taslak metne göre İran’ın nükleer zenginleştirme faaliyetlerine en az 12 ila 15 yıl sürecek bir moratoryum uygulaması, nükleer silah arayışından vazgeçmesi ve yer altı nükleer tesisleri işletmemesi öngörülüyor. Ayrıca Tahran yönetiminin Birleşmiş Milletler müfettişlerine ani denetim yetkisi vermesi ve yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stoklarını ülke dışına çıkarması da kritik maddeler arasında yer alıyor.
Buna karşılık ABD’nin İran’a uygulanan yaptırımları kademeli olarak kaldırması, dondurulmuş milyarlarca dolarlık fonları serbest bırakması ve Hürmüz Boğazı’ndaki deniz ablukasını aşamalı şekilde sona erdirmesi planlanıyor. Ancak anlaşmanın başarısız olması halinde ABD güçlerinin askeri operasyon veya deniz ablukasına yeniden başvurabileceği de metinde yer alıyor.
Öte yandan İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Pekin’de Wang Yi ile görüşmek üzere Çin’e gitti. İran heyetinin ziyareti, ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik başlattığı askeri operasyonun ardından gerçekleşen ilk üst düzey temas olması açısından dikkat çekti.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise yaptığı açıklamada, ABD ve İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü “Destansı Öfke” operasyonunun sona erdiğini belirterek yeni bir çatışma yaşanmasını istemediklerini söyledi.
